Κλείνεις για μια στιγμή τα μάτια, και το χθες γίνεται σήμερα. Στο rock προσκήνιο κυριαρχούν οι Guns N’ Roses, ενώ κάποιες μπάντες από το Σιάτλ σκάνε δειλά-δειλά μύτη, έτοιμες να φέρουν μια μουσική επανάσταση που θα σάρωνε στο πέρασμά της, (σχεδόν) όλα τα στεγανά που είχαμε μέχρι τότε για τη rock.
Ανοίγεις τα μάτια και έρχεσαι στο σήμερα. Αυτό που έζησες, οι άλλοι το αποκαλούν ιστορία. Τι διάολο ταχύτητες πιάνει τελικά ο χρόνος; Κι αν είναι τόσο αμείλικτος, τότε δεν μένει παρά να ξεράσεις πάνω στο καλογυαλισμένο χρονοντούλαπο της ιστορίας, όπως ο Mike Starr των Alice In Chains, όταν η μπάντα άνοιγε για τους Extreme, ένα από τα τελευταία ροκοειδή «ανέκδοτα» της pre-grunge εποχής.
Fast forward στο σήμερα: Μέσα στο τελευταίο τρίμηνο του 2009, οι Alice In Chains κυκλοφόρησαν το πρώτο τους άλμπουμ έπειτα από δεκατέσσερα χρόνια. Το Black Gives Way to Blue είναι το τέταρτο studio άλμπουμ τους, και το πρώτο με τραγουδιστή τον William DuVall (ποιον;) από τους Comes With The Fall (ποιους;). Μπορεί όμως κανείς να αντικαταστήσει τον Layne Staley (που το 2002, έχασε την τελική μάχη της εξάρτησής του από την ηρωίνη); Ή μήπως αυτό είναι κάτι που ισχυρίζεται απλά ένας τύπος κολλημένος με εκείνη την εποχή; Για καλό ή για κακό, οι Alice In Chains επέστρεψαν. Όπως οι Doors χωρίς τον Morrison ή οι Queen χωρίς τον Mercury. Τα συναισθήματα είναι ανάμεικτα τόσο ως προς την πρόθεση πίσω από αυτό το reunion, όσο και για το αν η μουσική σκηνή του σήμερα, έχει πραγματικά ανάγκη από έναν δίσκο των Alice In Chains χωρίς τον Staley. Παράλληλα κι ενώ καλά-καλά δεν είχε μπει ακόμα το 2010, οι Soundgarden ανακοίνωσαν και αυτοί την επανένωσή τους. Δυσκολεύτηκα να χαρώ, καθώς η παλινωδία της πρόσφατης συνεργασίας του Chris Cornell με τον Timbaland αντηχεί ακόμη στα αυτιά μου, με το Things Have Changed του θείου Bob (Dylan that is), να γίνεται -σχεδόν επώδυνα- επίκαιρο.
Είπαμε λοιπόν να ανατρέξουμε για λίγο στην εποχή που όλα ξεκινούσαν. Να διαβάσουμε σκόρπιες σκέψεις κάποιων από τους ανθρώπους που ήταν εκεί, όταν οι δύο μπάντες πάλευαν να διεκδικήσουν το χώρο τους σε μια βιομηχανία που δεν είχε άλλη επιλογή από το να αλλάξει. Όταν τα πράγματα ήταν ακόμα πολύ νωπά για να τα βρωμίσουν ανεπανόρθωτα (;) οι θάνατοι, οι εξαρτήσεις και τα ξεπουλήματα, μιας γενιάς που ήταν προορισμένη να καεί με την ίδια νομοτελειακή συνέπεια που κάηκαν και όλες οι προηγούμενες.
ALICE IN CHAINS
Ο Layne ήταν χαρούμενος με την επιτυχία. Ήθελε να κάνει τη μαμά υπερήφανη, να δείξει σε όλους αυτά που κατάφερε. «Κοιτάξτε με, δεν είμαι κανένα κοπρόσκυλο». Ζούσε για πολύ καιρό μέσα σε αυτοκίνητα, κάνοντας περίεργες δουλειές, και είχε δεχθεί πολλή κριτική από τους γονείς του. Όταν ξαφνικά η μπάντα έκλεισε συμβόλαιο με την Columbia Records, ο Layne απέκτησε άλλον αέρα.
Ο Layne μού είχε εξομολογηθεί ότι άρχισε να κάνει χρήση την περίοδο που περιόδευαν με τους Van Halen. Τότε ξεκίνησε να παίρνει ηρωίνη. Τον ρώτησα πώς ξεκίνησε αυτή η ιστορία και μου απάντησε ότι όταν σούταρε για πρώτη φορά, γονάτισε και ευχαρίστησε τον Θεό που ένιωθε τόσο καλά. Από εκεί και ύστερα, απλά δεν σταμάτησε.
Yanni “Johnny” Bacolas (μέλος της μπάντας στην πρώιμη εποχή της, όταν ακόμη λεγόταν Alice N' Chainz)
Μια μέρα αφότου μου έδωσε την κασέτα με τα τραγούδια του Facelift, ο Layne μού τηλεφώνησε, και με ρώτησε πώς μου φάνηκαν. «Υπάρχει ένα τραγούδι που θα κάνει τους ανθρώπους να ανατριχιάσουν» του απάντησα. «Είναι το Man in the box». Μου είπε ότι εκείνος το είχε γράψει και του απάντησα ότι ήταν πολύ όμορφο. Δεν ήξερα όμως ότι μιλούσε για τον εαυτό του. Προσπαθούσε διαρκώς να μου το δώσει να το καταλάβω.
Nancy Layne McCallum (μητέρα του Layne Staley)
Ήμασταν πολύ καλή live μπάντα. Είχαμε πολλή ενέργεια και ο Layne ήταν εξαιρετικός frontman. Ο Mike, o Sean κι εγώ ήμασταν σαν τους δαίμονες της Τασμανίας – κάναμε headbanging, στριφογυρνάγαμε ασταμάτητα. Από όλες τις μπάντες, αυτό που πάντα γούσταρα σε μας, ήταν όχι μόνο ότι παίζαμε καλά, αλλά ότι κάναμε show, φέρναμε αυτή την ενέργεια πάνω στη σκηνή. Κι επιπλέον ήμασταν εκείνοι που θα παίρναμε όποιο live θα απέρριπταν οι άλλοι. Π.χ. οι Soundgarden δεν θα άνοιγαν ποτέ για τους Poison. Εμείς θα το κάναμε. Θα παίζαμε για όλους.
Κάποια στιγμή, ανοίγαμε για τους Extreme. Κάνα-δυο τους ήταν cool άτομα, οι άλλοι απλά δεν παιζόντουσαν. Ακόμα δεν είχαν βγάλει το hit τους (More than words), οπότε παίζαμε συχνά σε άδειους χώρους. Θυμάμαι ότι δεν μας επέτρεπαν ούτε να πίνουμε ούτε να καπνίζουμε πάνω στη σκηνή, γιατί ο τραγουδιστής τους ανέβαινε ξυπόλυτος. Εμείς βέβαια τους «γράψαμε», αλλά το αποκορύφωμα ήταν όταν ο Mike (Starr) ξέρασε πάνω στα ντραμς. Ευτυχώς αυτό έγινε στο τελευταίο gig. Αμέσως μετά αρχίσαμε να ανοίγουμε τα live του Iggy Pop.
Τo Man in the box έκανε επιτυχία, και ξαφνικά όλα άλλαξαν. Περιοδεύαμε για οκτώ μήνες συνέχεια και είχαμε πουλήσει 40.000 κομμάτια. Όταν έσκασε το Man in the box, φτάσαμε να έχουμε πουλήσει μισό εκατομμύριο αντίτυπα. Στη δισκογραφική ξέχασαν πολύ γρήγορα τις ατέλειωτες συζητήσεις για το τραγούδι που δεν άρεσε σε κανέναν τους. Το έβρισκαν πολύ αργό και μακάβριο. Τόσο ώστε σε κάποια φάση χρειάστηκε να δώσουμε μάχη για να το βάλουμε στο άλμπουμ.
Jerry Cantrell (κιθαρίστας και δεύτερη φωνή των Alice In Chains)
SOUNDGARDEN
Είδα τους Nirvana με τον Jason Everman, και ύστερα είδα τους Soundgarden με τον Jason Everman. Μάλλον αυτός πρέπει να είναι ο πιο άτυχος άνθρωπος στη show business.
Mark Iversen (μπασίστας των Mad Caddies)
Ο Kurt Cobain λάτρευε τους Soundgarden. Κάποια στιγμή έψαχναν για μπασίστα να αντικαταστήσει τον Everman – πρέπει να ήταν όταν πήραν τελικά τον Ben Shepherd. Τότε ο Cobain σκεφτόταν να παρατήσει τους Nirvana. Ήθελε να προσπαθήσει με τους Soundgarden. Τόσο πολύ του άρεσαν.
Tracy Marander (φωτογράφος του Bleach των Nirvana)
To Badmotorfinger ήταν πολύ πιο σκοτεινό ηχητικά από το Louder Than Love… Είχαμε πιο βαρύ κιθαριστικό ήχο, και γι’ αυτό και συνεργαστήκαμε με τον Ron St. Germain, αφού είχε κάνει κάποιες δουλειές που μας άρεσαν πολύ, όπως το I Against I από τους Bad Brains. Ξερά ντραμς, δυνατό μπάσο – γαμάτος ήχος!
Για οκτώ μήνες περιοδεύαμε στις ΗΠΑ με τους Guns N’ Roses, ενώ τους ακολουθήσαμε και για κάποια live στην Ευρώπη. Μετά βγήκαμε στο δρόμο με τους Skid Row –εκείνη την περίοδο ήμασταν ακόμα «στις παρυφές του metal».
Matt Cameron (ντράμερ των Soundgarden)
Πίστευαν ότι το Louder Than Love ήταν μάλλον «απαλό». Ήθελαν κάτι να κινείται στην κόψη. Εκείνη την περίοδο αυτά που έκανα εγώ, κι αυτά που έκαναν εκείνοι δεν είχαν air play, γεγονός το οποίο μάς έδωσε την ελευθερία να κάνουμε ό,τι θέλαμε.
Terry Date (παραγωγός)
Σε συνέντευξή του στο Rolling Stone, ο Axl Rose είχε αναφέρει τότε τον Chris Cornell ως έναν από τους εξαιρετικούς νέους τραγουδιστές που πρέπει οπωσδήποτε να προσέξουμε. Ίσως να μην το είχε πει ακριβώς έτσι, αλλά αυτό ήταν το νόημα.
Scotty Crane (Ιδιοκτήτης των Soundhouse Studios στο Σιάτλ)
Σας έχει πει κανείς την ιστορία με τον Axl (Rose) να κάνει crowd surfing την ώρα που έπαιζαν οι Soundgarden; Τότε μου είχε φανεί πολύ μεγάλος για να κάνει κάτι τέτοιο. Στο μυαλό μου, όσοι προέρχονταν από τη σκηνή του Σιάτλ ήταν και απαραίτητα νέοι –γεγονός το οποίο δεν ίσχυε– εκείνη την εποχή όμως ο Axl ήταν ήδη rock star, και πιο εύκολα τον φανταζόσουν δίπλα στους Aerosmith και στους Rolling Stones, παρά σε οτιδήποτε είχε να κάνει με το Σιάτλ.
Colleen Combs (personal assistant του Axl Rose)
Όταν περιοδεύαμε με τους Guns N’ Roses αποξενώσαμε μέρος από το σκληροπυρηνικό κοινό μας που προέρχονταν από τη Sub Pop. Σκέφτονταν ότι μέχρι τότε ήμασταν λίγο punk rock, λίγο metal, αλλά μετά τη συνεργασία με τους Guns N’ Roses, θα περνάγαμε στο «άλλο στρατόπεδο». Αυτό δεν έγινε ποτέ. Με ποιον να περιοδεύαμε τότε; Οι Nirvana δεν είχαν γίνει ακόμη μεγαλύτερη μπάντα από ό,τι εμείς. Ποιος υπήρχε από το είδος μας που θα μπορούσαμε να ανοίγουμε τις συναυλίες του, που θα μας έδινε τη δυνατότητα να παίξουμε σε μέρη που δεν θα μπορούσαμε να παίξουμε μόνοι μας; Ναι, θα μπορούσαμε να παραμείνουμε στα μικρά κλαμπάκια, έτσι όμως οι promoters δεν θα μπορούσαν ποτέ να προωθήσουν τη δουλειά μας.
Kim Thayil (κιθαρίστας των Soundgarden)
*Τα αποσπάσματα προέρχονται από το βιβλίο του Greg Prato, Grunge Is Dead: An Oral History, (ECW Press, 2009).
«Ο KURT COBAIN ΛΑΤΡΕΥΕ ΤΟΥΣ SOUNDGARDEN. ΚΑΠΟΙΑ ΣΤΙΓΜΗ ΕΨΑΧΝΑΝ ΓΙΑ ΜΠΑΣΙΣΤΑ ΝΑ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΗΣΕΙ ΤΟΝ EVERMAN. ΤΟΤΕ Ο COBAIN ΣΚΕΦΤΟΤΑΝ ΝΑ ΠΑΡΑΤΗΣΕΙ ΤΟΥΣ NIRVANA. ΗΘΕΛΕ ΝΑ ΠΡΟΣΠΑΘΗΣΕΙ ΜΕ ΤΟΥΣ SOUNDGARDEN. ΤΟΣΟ ΠΟΛΥ ΤΟΥ ΑΡΕΣΑΝ» -TRACY MARANDER
ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΗ ΔΙΣΚΟΓΡΑΦΙΑ
ALICE IN CHAINS
We Die Young, EP(1990,COLUMBIA/SONY): Εκτός από το ομότιτλο, περιελάμβανε, άλλα δύο κομμάτια, τα It ain't like that και Killing yourself. Κυκλοφόρησε μόνο σε βινύλιο και κασέτα, γεγονός που το καθιστά ιδιαίτερα σπάνιο.
Facelift (1990,COLUMBIA/SONY): Το MTV συμπεριλαμβάνει το Man in the box στο καθημερινό playlist του, και το Facelift γίνεται το πρώτο grunge άλμπουμ που μπαίνει στα 50 πρώτα του Billboard.
Sap EP(1992,COLUMBIA/SONY): Ξεκίνησαν να ηχογραφούν το επόμενο άλμπουμ τους και κατέληξαν με πέντε ακουστικά κομμάτια. Ξανακυκλοφόρησε τον Μάρτιο του 1995, μετά την επιτυχία του Brother στο soundtrack της ταινίας Clerks.
Dirt (1992,COLUMBIA/SONY): Would?, Them bones, Angry chair, Rooster, Down in a hole. Η μηχανή παραγωγής αξέχαστων κομματιών μπαίνει σε full λειτουργία, και η επιτυχία της μπάντας είναι πλέον διεθνής.
Jar Of Flies, EP (1994,COLUMBIA/SONY): To πρώτο EP στην ιστορία, που έγινε νούμερο 1 στο Billboard 200, περιελάμβανε μεταξύ άλλων τα μετέπειτα κλασσικά tracks, I stay away και No excuses.
Alice In Chains (1995,COLUMBIA/SONY), Album: Η ανεξέλεγκτη πλέον εξάρτησή του Layne Staley από την ηρωίνη αναγκάζει την μπάντα να ακυρώσει τα πάντα και να μπει στον πάγο. Ξεχωρίζουν τα Grind, Heaven beside you, και Again.
Unplugged (1996,COLUMBIA/SONY), Live album: Καλύτερο κατά πολλούς ακόμη και από το αντίστοιχο Unplugged των Nirvana, αυτή ήταν και η τελευταία φορά που η μπάντα κατέγραφε ηχογράφησή της με τον Staley.
Black Gives Way To Blue (2009,VIRGIN/EMI), album: Υπό τη δημιουργική σκιά του Staley, επτά χρόνια μετά το θάνατό του. Στη θέση του προσλαμβάνεται ο William DuVall των Comes With The Fall.
SOUNDGARDEN
Screaming Life, EP (1987,SUB POP): Πρώτο EP, με πρώτο single για την μπάντα το Hunted down.
Fopp EP (1988,SUB POP): Δύο νέα τραγούδια, ένα dub mix στο ομότιτλο και μια διασκευή στο Swallow my pride των Green River.
Ultramega OK (1988,SST): Η αποχώρηση από τη Sub Pop κόστισε στην μπάντα έναν παραγωγό που δεν είχε ιδέα τι παιζόταν ηχητικά στο Σιάτλ. Οι Soundgraden ακούγονται λιγότερο από ποτέ, οι εαυτοί τους και μάλιστα στο πρώτο τους LP!
Louder Than Love (1989,A&M/UNIVERSAL): Πρώτο άλμπουμ σε μεγάλη εταιρεία, με δύο singles (Loud love και Hands all over). Τέσσερα χρόνια μετά οι Guns N' Roses διασκευάζουν το Big dumb sex στο άλμπουμ The Spaghetti Incident?
Badmotorfinger (1991,A&M/UNIVERSAL): Το τραγούδι Jesus Christ pose προσβάλλει τους Χριστιανούς, ενώ τα Outshined και Rusty cage φουντώνουν την αγάπη τού MTV για τους Soundgarden.
Superunknown (1994,A&M,UNIVERSAL): Εκτόξευση στο rock stardom, με πέντε singles: The day I tried to live, My wave, Fell on black days, Spoonman και Black hole sun, με τα δύο τελευταία να αποσπούν και βραβείο Grammy!
Down On The Upside (1996,A&M/UNIVERSAL): Οι εντάσεις ανάμεσα στα μέλη της μπάντας κορυφώθηκαν σε τέτοιο βαθμό που αυτό έμελλε να είναι το τελευταίο άλμπουμ των Soundgarden.